Wydarzenia niedziela, 09 marzec 2014 12:23   |  

Poświęcenie sztandaru Związku Powstańców Śląskich grupy Jastrzębie

Poświęcenie sztandaru Związku Powstańców Śląskich w Jastrzębiu odbyła się 14 listopada 1927 r. Uroczystość pierwotnie była planowana na 23 października, jednak z przyczyn technicznych została odroczona. Komitet został utworzony przez grupy z Jastrzębia Zdroju, Górnego oraz Dolnego, które ufundowały wspólny sztandar "Grupy Jastrzębie". Komitet Honorowy poświęcenia Sztandaru: Wojewoda Śląski Michał Grażyński, Mikołaj i Józef Witczak, starosta dr Troska z Rybnika, dyr. Wojciechowski z kopalni "Hoym", dyr. Fuchs, dyr. Korbanowicz, naczelny lekarz dr Nowak, dr Pawelec, Klockiewicz, dyr. Kołodnicki, adw. Piotrowski, prezes kolei Dobrzycki, dyr. Wąsik, dr Potyka, ks. prob. Czernik, Józef Jarczyński, wiz. szk. Piotrowski, wł. dóbr Prokop, burmistrz Raszka, Grzesik, wł. dóbr Fojcik, dr Typrowicz, naczelnik okręgu Hirsz. Komitet Wykonawczy: Paweł Stania, naucz. Wawrzyczny i Musioł jako prezesi grup, Jan Dyrda (inspektor kontroli), Józef Hetmański, Pacha, Korus (naczelnik stacji), Pająk, Ucherek i Mazur (naczel. gmin), kupiec Ender, Antończyk i Posłuszny.

Program uroczystości:
22 października - o godz. 21 - capstrzyk

23 pażdziernika
1. godz. 5 - pobudka
2. godz. 9 - zbiórka towarzystw i gości w sali Kasyna
3. godz. 9.30 - zbiórka matek i ojców chrzestnych w sali Posłusznego
4. godz. 10 - wymarsz po ojców chrzestnych do Posłusznego i powitanie gości
5. godz. 10.20 - wymarsz wszystkich po sztandar do właściciela dóbr Witczaka
6. godz. 10.25 - wymarsz ze sztandarem na uroczyste nabożeństwo do kościoła parafialnego w Jastrzębiu Górnym. Przed mszą ks. Czernik dokona aktu poświęcenia i wygłosi kazanie. Podczas nabożeństwa śpiewać będzie miejscowe tow. śpiewu "Wanda".
7. Po nabożeństwie odwiedzenie grobów poległych powstańców, tam przemowa i złożenie wieńca.
8. Po zakończeniu uroczystości kościelnych wymarsz z powrotem do Jastrzębia Zdroju na defiladę. Defiladę odbiorą władze i rodzice chrzestni przed Zakładem Marii.
9. Po defiladzie przerwa obiadowa. Wspólny obiad rodziców chrzestnych na sali Kasyna, podczas obiadu koncert orkiestry i inne imprezy.
10. Od godz. 15 do 17 koncert w parku i wbijanie gwoździ do sztandaru.
11. Wieczorem zabawa dla uczestników w Jastrzębiu Górnym na sali Lazara, w Jastrzębiu Dolnym na sali Kałuży, w Jastrzębiu Zdroju na sali Posłusznego i sali Kasyna. W czasie uroczystości występ orkiestry policyjnej z Katowic oraz dóch miejscowych kapel.

Przebieg uroczystości:

O godzinie 9 odbyła się zbiórka powstańców w Jastrzębiu Zdroju. Po śmiadaniu ruszono przy dźwiękach muzyki policji wojewódzkiej z Katowic i z licznymi sztandarami do kościoła w Jastrzębiu Górnym. Nowy sztandar niesiono na girlandach, a za nim szli ojcowie chrzestni. O godzinie 11 przybył do Jastrzębia Górnego Wojewoda dr Grażyński, któremu złożył raport dowódca wodzisławskiego okręgu Związku Powstańców Śląskich Prokop. Wojewoda przeszedł przed frontem oddziałów, po czym udał się do kościoła na nabożeństwo. Przed kościołem powitało go duchowieństwo z ks. proboszczem Czernikiem na czele.

Z Katowic przybyli m. in. także prezes Dyrekcji Kolei Państwowych inż. Dobrzycki, prezes Dyrekcji Poczt i Telegrafów dr. Kunce, naczelnik Wydziału Oświecenia Publ. dr Regorowicz, główny komendant policji wojewódzkiej insp. Kocur, starosta Troska z Rybnika, starosta Bocheński z Tarnowskich Gór, przedstawiciele wojskowości, burmistrz Weber z Rybnika, burmistrz Bałdyk z Żor, gen. dyr. inż M. Wojciechowski z kopalni "Hoym" i inni. Z władz Związku Powstańców Śląskich przybyli: z Wydziału: prezes Pawelec, Mikołaj Witczak, Jan Dziuba z Wodzisławia, prezes powiatu rybnickiego Ludwik Piechoczek. Z Zarządu Głównego: wiceprezes Józef Witczak i sekretarz Olszowski, liczni delegaci okręgów i gr. powiatu rybnickiego i uch. pow. raciborskiego. Wszyscy powyżej wymienieni z Wojewodą na czele byli ojcami chrzestnymi nowego sztandaru, którego poświęcenia dokonał ks. prob. Czernik.

Po nabożeństwie, w czasie którego śpiewał chór mieszany "Wanda" z Jastrzębia Górnego, uczestnicy uroczystości udali się na miejscowy cmentarz w celu złożenia hołdu pięciu poległym bohaterom z pierwszego powstania w 1919 r. zamordowanych przez Grencszuc. Następnie odbyła się defilada powstańców okręgu wodzisławskiego w mundurach i z karabinami. Dziarska postawa defilujących wywarła na Wojewodzie jak najlepsze wrażenie, kwalifikując te oddziały przysposobienia wojskowego co do postawy jako równe oddziałom wojakowym. Po defiladzie udano się do Jastrzębia Zdroju, gdzie w kasynie zdrojowym odbyło się przyjęcie na przeszło 100 osób, urządzone przez Komitet sztandarowy z Mikołajem Witczakiem na czele przy współudziale starszego inspektora kolejowego Jana Dyrdy, prezesów grup Stani, Wawrzycznego, Szymka i innych. W czasie obiadu przygrywała orkiestra policyjna a śpiewał chór "Wanda".

Ks. Czernik wygłosił przemówienie na cześć Wojewody Grażyńskiego. Podkreślił, że pan Wojewoda był duszą III powstania śląskiego i obecnie też dąży do zjednoczenia społeczeństwa śląskiego dla sprawy narodowej, i że w tym każdy Polak powinien go poprzeć. Wojewoda Grażyński w odpowiedzi wyraził serdeczne życzenia  miejscowemu Związkowi Powstańców Śląskich, a w dalszym ciągu zaznaczył, że w działalności jego jako Wojewody przyświecają mu ugruntowanie państwowości polskiej na Śląsku, dobrobyt ludu śląskiego i zjednoczenie narodowe społeczeństwa śląskiego. Podniósł wielkie zasługi duchowieństwa w tym dziele i wzniósł okrzyk na cześć bohaterskiego ludu śląskiego. Odpowiedziano mu okrzykiem: Niech żyje Wojewoda Grażyński, wódz zjednoczenia narodowego na Śląsku! Wieczorem Wojewoda odjechał do Katowic, a w salach miejscowych oberźy odbyły się zabawy ludowe.

Źródła:

  • "Polska Zachodnia" 1927.
Czytany 570 razy
Ostatnio zmieniany środa, 20 czerwiec 2018 16:08

Dariusz Mazur

Pasjonat lokalnej historii. Kolekcjoner oraz autor wielu artykułów o przeszłości Jastrzębia.

Najczęściej czytane

Słowa kluczowe