Postacie poniedziałek, 03 marzec 2014 21:18   |  

Szczęsny Teofil

Szczęsny Teofil (ur. 22 IV 1895 Marklowice – IV 1940 Kalinin) – powstaniec śląski, funkcjonariusz policji, ofiara zbrodni katyńskiej.

Teofil Szczęsny urodził się 22 kwietnia 1895 r. w Marklowicach koło Wodzisławia jako syn Franciszka i Katarzyny. Rodzice wychowywali syna w duchu polskości, co zaważyło na jego późniejszych losach. Szkołę ludową ukończył w rodzinnej wsi. Następnie zatrudnił się w pobliskiej kopalni „Emma” w charakterze ślusarza. Po wybuchu I wojny światowej został wcielony do armii niemieckiej i trafił na front. Po zakończeniu działań zbrojnych powrócił na „Emmę”, jednocześnie jednak zaangażował się w działalność Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. W latach 1919-1921 wziął udział w trzech powstaniach śląskich oraz akcji plebiscytowej. W ostatnim ze zrywów dowodził kompanią marklowicką, która działania prowadziła w rejonie rzeki Olzy. Za swoje zasługi został uhonorowany Krzyżem Powstańczym.

Po 1922 r. Szczęsny zdecydował się wstąpić do szkoły policyjnej, którą ukończył, a następnie podjął pracę w bliżej nieokreślonej miejscowości. W tym czasie ożenił się z marklowiczanką Elżbietą Kuźnik, a niebawem ukończył budowę domu w rodzinnej miejscowości.

W 1930 r. został skierowany do Jastrzębia-Zdroju, gdzie objął funkcję komendanta posterunku. Wraz z żoną oraz trójką dzieci (Tadeusz, Bogdan, Władysława) zamieszkał w siedzibie posterunku w Jastrzębiu Dolnym. Budynek ten stał się dla nich domem na 9 lat.

Późną wiosną 1939 r. Szczęsny został przeniesiony na posterunek w Pawłowicach, pozostał jednak na funkcji komendanta. Pod koniec sierpnia otrzymał rozkaz ewakuacji w rejon Bochni (wkrótce dołączyła do niego rodzina). Tam jednak, po wybuchu wojny, Teofil musiał pożegnać się ze swoimi bliskimi. Wraz z innymi policjantami miał nakaz dalszej ewakuacji na wschód. Niestety, podczas próby przedarcia się przez Karpaty do Rumunii policjanci trafili w ręce sowietów.

Ostatecznie trafili do obozu dla policjantów w Ostaszkowie. Wiosną 1940 r. na Kremlu zapadła decyzja o dalszym losie więźniów. 9 kwietnia 1940 r. Teofil Szczęsny został wpisany na listę NKWD pod nr 020/4, następnie został wywieziony do więzienia NKWD w Kalininie (obecnie Twer) i zastrzelony. Ciało wrzucono do mogiły zbiorowej w lesie niedaleko Miednoje.

Źródła:

  • M. Boratyn, Teofil Szczęsny (1895-1940) – komendant posterunku policji w Jastrzębiu-Zdroju, „Biuletyn Galerii Historii Miasta” nr 3 (53), IX 2019.
  • J. Delowicz, Śmierć przyszła wiosną, Żory 2000.
  • J. Delowicz, Żołnierze III Powstania Śląskiego, Żory 2011.
Czytany 883 razy
Ostatnio zmieniany czwartek, 12 wrzesień 2019 08:32

Marcin Boratyn

Marcin Boratyn – historyk, muzealnik, kierownik Galerii Historii Miasta. Redaktor „Biuletynu GHM” i autor wielu pozycji książkowych poświęconych historii Jastrzębia-Zdroju.

Najczęściej czytane

Słowa kluczowe